چرا قلب جنین تشکیل نمی شود؟/ مهمترین علت آن چیست؟!

سلام من هفته ۹ بارداری هستم و در سونوگرافی مشخص شد قلب جنین تشکیل نشده … علتش چی می تونه باشه؟طی ماه گذشته استرس کاری زیادی داشتم؛ در ضمن کم خونی فقر آهن هم دارم که البته تا قبل بارداری قرص آهن هم مصرف می کردم و بعد از باردار شدن غذاهای حاوی آهن را مثل خرما و پسته را افزایش دادم و البته اسید فولیک هم می خورم… استرس و کم خونی من می تونه علت تشکیل نشدن قلب جنین باشه؟؟؟؟

پاسخ مشاور:

معمولاً در هفته هفتم بارداری، ضربان قلب جنین شنیده می شود. علل مختلفی در تشکیل نشدن قلب جنین دخیل هستند.

مهم ترین و شایع ترین علت وجود مشکلات ژنتیکی و کروموزومی است. البته وقتی پدر و مادرها از نظر ژنتیکی بررسی می شوند فقط درصد کمی از آن ها مشکل دارند و این به معنای آن است که اختلال ژنتیکی جنین که منجر به تشکیل نشدن قلب یا سقط جنین شده یک مساله اتفاقی بوده و امکان تکرار این مساله در حاملگی بعدی بسیار کم است.
استرس یا کم خونی تاثیری روی تشکیل نشدن قلب و سقط جنین ندارد.

قلب در اولین مراحل رشد جنین تشکیل می‌شود. قلب از اولین اعضای بدن جنین است که رشد می‌کند. قلب جنین از اولین روزهای تشکیل خود ضربان دارد و از اولین هفته حاملگی خون را به بدن جنین در حال رشد پمپاژ می‌کند. سرعت رشد اولیه جنین به سیستم تغذیه‌ای وابسته است که عملکردی فراتر از انتقال ساده مواد مغذی از یک سلول به سلول دیگر را دارد. از این رو رشد اولیه قلب و عروق خونی، مرحله اصلی و مهمی در رشد جنین محسوب می‌شود.

قلب جنین ابتدا به شکل یک لوله ساده است که طی چند هفته رشد کرده و به یک عضو چهار حفره‌ای و دارای مسیرهای خروجی و مجرای بازگشت سیاهرگی تبدیل می‌شود. قلب از سلول‌های اختصاصی واقع در حداقل دو قسمت از بدن جنین رشد می‌کند. این سلول‌ها با هم ترکیب می‌شوند تا قلب لوله‌ای شکل اولیه را تشکیل دهند. با گذشت زمان برخی از قسمت‌های آن رشد کرده و تحت فرآیندی بنام حلقه‌زنی قلب قرار می‌گیرند تا ساختار نهایی قلب را تشکیل دهند. رشد قلب در هر مرحله از این فرآیند می‌تواند تحت تأثیر عواملی قرار گیرد که بر چگونگی سیگنال‌دهی سلول‌ها به یکدیگر، چگونگی جا به جا شدن سلول‌ها در طول فرآیند رشد و همچنین رشد و تقسیم شدن آنها اثر می‌گذارد.

در چه مرحله‌ای از بارداری برای اولین بار صدای قلب جنین را می‌شنویم؟

پس از ۶ هفته قلب جنین ۸۰ بار در دقیقه می‌زند و دارای چهار حفره عمیق است که هر حفره دارای مسیر ورودی و خروجی مختص خود برای داخل و خارج شدن خون است. پس از دو هفته تعداد ضربان قلب جنین به ۱۵۰ بار در دقیقه می‌رسد که حدود دو برابر ضربان قلب شما است.

با ادامه روند رشد به احتمال زیاد شما می‌توانید بعد از ماه نهم یا دهم حاملگی صدای ضربان قلب فرزندتان را بشنوید. در این زمان ضربان قلب جنین در حدود ۱۷۰ بار در دقیقه است که با گذشت زمان کاهش می‌یابد. زمانی که در این مرحله از بارداری هستید، پزشک یا ماما با قرار دادن یک گوشی سونوگرافی به نام داپلر روی شکم شما شدت صدای ضربان قلب جنین را تقویت و قابل شنیدن می‌کند.

چه عواملی رشد قلب جنین را تحت تأثیر قرار می‌دهد؟

عوامل زیر می‌تواند روند رشد قلب را با مشکل مواجه سازد:

ناهنجاری‌های کروموزومى: برخی از این ناهنجاری‌ها مانند تریزومی ۲۱ (یک ناهنجاری کروموزومى که به بروز سندرم داون منجر می‌شود) در ۵۰ درصد از نوزادان باعث ابتلاء آنها به ناهنجاری‌های قلبی می‌شود.
انواع ناهنجاری‌های ژنتیکی: در طول جریان رشد جنین این احتمال وجود دارد که تنها یک ژن معیوب باعث بروز عوارض مادرزادی قلبی شود.
بیماری‌های مادرزادی مانند دیابت: کنترل نامناسب قند خون مادر مبتلا به دیابت، خطر ابتلای نوزاد به بیماری‌های قلبی را افزایش می‌دهد.
عفونت در بارداری مانند عفونت روبلا (سرخجه آلمانی): خوشبختانه در حال حاضر خطر ابتلا به سرخجه آلمانی تا حد زیادی کاهش یافته و نادر است. با وجود این متخصصین زنان و زایمان مادر را معاینه می‌کنند تا از خطر ابتلای مادر به عفونت در دوران اولیه بارداری جلوگیری کنند.
مصرف دارو یا مواد گوناگون توسط مادر: مصرف دیلانتین (برای درمان صرع)، کوکائین، الکل و اکوتان (برای رفع آکنه) توسط مادر می‌تواند روند تشکیل قلب را در دوران جنینی تحت تأثیر قرار دهد.
قرار گرفتن در معرض برخی از مواد شیمیایی در محیط: رنگ‌ها، حلال‌ها، مواد پاک کننده روغن، آفت‌کش‌ها، آلاینده‌های هوا نظیر تری کلرواتیلن و تابش اشعه‌های مضر از جمله عواملی هستند که زنان حامله نباید هرگز در معرض آنها قرار گیرند.

مشکلات شایع و خطرناک قلب در دوران رشد جنین

خوشبختانه میزان ابتلاء نوزادان به عوارض قلبی نسبتاً نادر است. به طوری که از هر ۱۰۰۰ نوزاد تقریباً هشت نفر از با ناهنجاری‌های قلبی متولد می‌شوند. ناهنجاری‌ها یا نواقص قلبی به چهار دسته کلی تقسیم می‌شوند: رشد ناقص قلب، رشد معیوب قلب، قرارگیری قلب در محل نامناسب و عملکرد نادرست عروق قلب یا وضعیت نامناسب ساختارهای قلب در دوران رشد جنین.

چگونه می‌توان از بروز نقائص قلبی پیش از تولد جلوگیری کرد؟

ابتلاء جنین به برخی از عوارض قلبی غیر قابل پیشگیری است. با وجود این شما می‌توانید با مراقبت کردن از خود و همچنین خوردن غذاهای سالم خطر بروز عوارض قلبی را در جنین کاهش دهید. بهترین توصیه برای زنان باردار این است که ویتامین‌های قبل از زایمان خود را به‌ طور منظم مصرف کنند و از مصرف الکل و مواد مخدر و همچنین استعمال تنباکو خودداری کنند.

اگر تصمیم دارید در آینده نزدیک باردار شوید، باید برای انجام معاینات قبل از دوره بارداری برای مراجعه به پزشک یا ماما برنامه‌ریزی کنید. شما می‌توانید در این جلسات در مورد نحوه آماده شدن برای بارداری و همچنین موادی که نباید مصرف کنید با پزشک خود مشورت نمایید.

متخصص زنان و زایمان، مادر را برای باردار شدن معاینه کرده و نتایج حاصل را برای او شرح می‌دهد. زنان باید در طول دوران بارداری از مصرف الکل و برخی از داروها و همچنین استعمال کوکائین و سیگار خودداری کنند.

زنان باردار قبل از مصرف هر نوع دارو باید با متخصص زنان و زایمان مشورت کنند. علاوه بر موارد فوق، پیروی از یک رژیم غذایی متعادل و انجام مراقبت‌های مناسب پیش از زایمان که شامل مصرف ویتامین‌های قبل از بارداری و اسید فولیک است نیز می‌تواند بیشترین اثرگذاری را در بهبود سلامت کلی و قلب جنین به همراه داشته باشد.

اگر صدای قلب جنین شنیده نشد چه باید کرد؟

اگر پزشک در خصوص مواردی مانند سقط جنین، حاملگی پوچ و حاملگی خارج از رحم نگران باشد، ساک حاملگی و قطب جنینی (در صورت قابل رؤیت بودن) را اندازه‌گیری می‌کند تا مشخص کند که کدام مرحله پیشرفت رشد جنین باید تحت نظارت قرار گیرد. اگر ساک حاملگی بزرگ‌تر از ۱۶-۱۸ میلی‌متر باشد، اما قطب جنینی دیده نشود و یا در صورتی که اندازه قطب جنینی ۵ میلی‌متر باشد ولی هیچگونه ضربان قلب (با استفاده از گوشی اولتراسوند واژنی) شنیده نشود، تشخیص پزشک، سقط جنین یا حاملگی پوچ خواهد بود.

در صورتی‌که قطب جنینی بسیار کوچک باشد و پزشک نتواند آن را به‌طور دقیق اندازه بگیرد باید بعد از ۳ تا ۵ روز دوباره سونوگرافی انجام شود. اگر فقدان قطب جنین تشخیص داده شود، آزمایش‌های دیگری نیز باید به منظور رد احتمال حاملگی خارج از رحم انجام شود. بیشتر پزشکان در صورتی که تشخیص دهند که بارداری پایدار نیست، ترجیحاً منتظر می‌مانند تا ببینند آیا بدن مادر جنین را به‌طور طبیعی سقط می‌کند و یا این که می‌توانند یک فرآیند کورتاژ تشخیصی را دنبال کنند. سقط طبیعی جنین توسط بدن به این امر وابسته است که سلامتی مادر هیچ مشکلی نداشته باشد. در حدود ۵۰ درصد از زنان هنگامی که جنین در دوران اولیه بارداری سقط می‌شود، تحت کورتاژ تشخیصی قرار نمی‌گیرند.

اشتراک‌گذاری
8 نظر
  1. سلام خسته نباشيد من در هفته ١٠بارداري بودم كه جنينم از ٦هفتگي به بعد رشد نكرده بود وقلب هم نداشت و ابتدا با قرص و بعد هم كورتاژ شدم و سقط كردم، با توجه به اينكه جنين ٦هفته رشد نكرده و كوچيك بوده ميتونم دوباره براي بارداري اقدام كنم،من ١٨دي كورتاژ شدم،دوس دارم سريع تر اقدام كنم،چه زماني ميتونم اقدام به بارداري كنم؟

    1. سلام بهتر است ۳ ماه بعد از کورتاژ برای بارداری اقدام کنید.

  2. سلام خسته نباشید من بعلت تشکیل نشدن قلب بچه وچسبندگی جفن۲۴دی کورتاژ کردم امروز احساس دردشکم وزیر شکم ولکن بینی هستم این درد ناشی ازچی می‌تونه باشه

    1. سلام طبیعی است وجای نگرانی ندارد.

  3. سلام‌دارم‌برای‌lvfاماده‌میشم‌چکاربایدبکنم‌که‌موفق‌باشم‌.ایارژیم‌خاصی‌دارد؟

  4. سلام من هفته ۹م بارداری ام ولی هنوز جنینم قلب نداره. منتظرم تا هفته آینده نوبت سونوم بشه، توی هفته ۸رفتم نداشت.خیلی نگرانم.من هیچ ویاری ندارم جز سردرد و کمی سوزش معده

  5. سلام خسته نباشید.من دوتا سقط قبل از ۲ماهگی داشتم بدلیل تشکل نشدن قلب جنین خوبه خود سقط شدن..حالا من میتونم بارداری موفق داشته باشم قابل درمان است!خیلی نگرانم

    1. سلام نگران نباشید با انجام آزمایشات چکاپ علت مشکل شما بررسی می شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *